عناصر پرمصرف یا ماکروالمانها _ عناصر کم مصرف یا میکروالمانها

عناصر پرمصرف یا ماکروالمانها

عناصر پرمصرف شاملN ,P, K, Mg, S, Ca  می باشد که برای رشد ریزنمونه ضروری است و اغلب به صورت نمک به محیط کشت اضافه می شود و واحد آنها میلی مول می باشد.

نیتروژن یکی از عناصر پرمصرف است که به صورت یونهای نیترات یا آمونیم یا هر دو به محیط کشت اضافه می شود. حداقل غلظت نیتروژن بین 60-12 میلی مول تغییر    می کند. غلظت نیترات بین 40-25 میلی مول و غلظت آمونیوم بین 20-2 میلی مول متغیر است. در برخی گونه ها آمونیوم با غلظت بیش از 8 میلی مول می تواند مضر باشد. برخی سلولهای گیاهی در محیط کشت حاوی نیترات به خوبی رشد می کنند، اما ترکیب متناسب نیترات و آمونیوم در بسیاری از سلولهای گیاهی بهتر از کاربرد آنها به تنهایی است. میزان آمونیوم محیط کشت باید یک دوم تا یک سوم نیتروژن کل باشد. از آنجا که آمونیوم توسط سلولهای گیاهی راحتر جذب می شود و نقش حامل بقیه عناصر غذایی را نیز به عهده دارد و به دنبال جذب آن سایر عناصر نیز جذب می شوند، پس مقدار آمونیوم در محیط کشت نسبت به نیترات، مقدار بالایی است که این مقدار آمونیوم برای کشت بافت سمی و مشکل زا نمی باشد.

پتاسیم بصورت نمکهای KNO_3, KH₂ PO₄ ,KCLبه محیط کشت اضافه می شود. پتاسیم برای رشد سلولهای اکثر گیاهان لازم است. معمولاً غلظت پتاسیم به صورت نیرتات و کلیرید بین 26-2 میلی مول متغیر است.

فسفر بصورت نمکهای Na₂ H₂ PO₄ یا KH₂ PO₄ در محیط کشت وجود دارد. غلظت بهینه فسفر .. 5-1 میلی مول است.

کلسیم بصورت Cacl₂ وCaNo₃ مصرف می شود و غلظت بهینه آن 5-1 میلی مول است

گوگرد و منيزيم بصورتMgSo₄  به محیط کشت اضافه می شود و غلظت بهینه آن  5-1 میلی مول است.

عناصر کم مصرف یا میکروالمانها

عناصر کم مصرف مورد نیاز سلولهای گیاهی شامل Mn,Zn,Cu,B,Co,I,Mo      می باشند و واحد آنها میکرومول است.

منگنز بصورت نمکMnSo₄  به محیط کشت اضافه می شود و غلظت آن بین 90-20 میکرومول متغیر است.

روی محیط کشت با افزودن نمکZnSo₄  تامین می شود و غلظت آن بین 30-5 میکرومول متغیر است

مس بصورت  CuSo₄ به محیط کشت اضافه می شود و غلظت آن حدود 1/0 میکرومول متغیر است.

بر بصورت   H₃ BO₃ به محیط کشت اضافه می شود و غلظت آن بین 100-25 میکرومول است.

کبالت بصورت CoCl₂ به محیط کشت اضافه می شود و غلظت آن حدود 1/0 میکرومول است.

مول است. لازم به ذکر است که این ماده بسیار سمی است و در موقع توزین آن باید حتماً از دستکش استفاده شود.

ید بصورتKI به محیط کشت اضافه می شود و غلظت آن حدود 5 میکرومول است.

مولیبدن بصورت Na₂ MoO₄  به محیط کشت افزوده شده و غلظت آن حدود 1 میکرومول است.

آهن

آهن مهمترین عنصر کم مصرف است و بصورت کلات آهن مصرف می شود.